Tết năm nay, trong mấy ngày nghỉ trở về quê, mình đã có một vài trải nghiệm cảm xúc kì lạ. Đó là khi được đứng trước bàn thờ tổ tiên, nghe tiếng bà nội đọc văn khấn xin cho các con các cháu nội ngoại được mạnh khỏe, bình an, trong không gian trầm mặc và mùi khói hương âm ấm, mình bỗng cảm nhận thấy một điều gì đó vô cùng thiêng liêng.
Cảm giác đó có lẽ không chỉ là sự tưởng nhớ với lòng thành kính mà còn thấy như được bao bọc bởi một sợi dây vô hình kết nối với ông bà tổ tiên, những người đã khuất nhưng chưa bao giờ rời xa.
Trong khoảnh khắc ấy, mình chợt nhận ra rằng, dù cuộc đời có đưa ta đi đâu, ta vẫn luôn có một nơi để trở về, một gốc rễ để bám vào, một sự xác tín rằng ta thuộc về nơi này.
Mảnh đất này, góc sân này, khoảng vườn này, nơi ông bà đã sống, đã sinh con đẻ cái, rồi ngày bố mẹ dắt tay ta chập chững những bước đầu đời. Cánh cổng này ngày ta rời đi, xách chiếc valy ra đầu ngõ bắt xe đi Hà Nội học. Cánh cổng ấy, ngày ta đi lấy chồng, các cô chú ai cũng nhắc: “Bước đi một mạch đừng ngoảnh mặt lại!” Vẫn cánh cổng, ngày bế con trở về nhà, bố mẹ mở cổng đón hai mẹ con trong niềm vui khôn xiết.
Một ngôi nhà, một khoảng sân, một cánh cổng, bao kỉ niệm lớn lên, bao ấm áp nguồn cội. Một nơi cho dù ta có là ai, ta sẽ trở thành ai, cho dù cuộc sống có đẩy ta đi bao xa, thì vẫn luôn có một điểm tựa tinh thần, một chốn trở về vững bền, nơi ta thực sự thuộc về.
Con người không bao giờ đơn độc, vì chúng ta là sự tiếp nối của những thế hệ đi trước. Có thể ta không nhớ rõ từng gương mặt cha ông, không biết hết những câu chuyện về họ, nhưng trong ta có một dòng máu, có những thói quen, có những giá trị đã được truyền lại từ bao đời.
Ta ngắm nhìn mình trong gương, ta hãy thấy tự hào vì ta có làn da, cái mũi, cái miệng, đôi mắt của ông của bà đã di truyền cho ta từ trước. Ta ngắm nhìn khuôn mặt đứa con ta sinh ra, thảng hoặc thấy một nét tính cách nào đó của con giống ông, giống bà, một phần nào đó của tổ tiên đã ở bên trong con, đó chính là mối liên kết và sợi dây thiêng liêng kết nối thế hệ này sang thế hệ khác.
Ta thuộc về một gia đình, một dòng họ, một quê hương. Và điều đó cho ta sức mạnh.
Mình càng cảm thấy thấm thía câu hát mà nhạc sĩ Trần Tiến đã viết:
“mẹ ơi thế giới mênh mông, mênh mông không bằng nhà mình
tuổi thơ như chiếc gối êm, êm cho tuổi già úp mặt…”
